ESNAF KAVRAMI ve UYGULANACAK HÜKÜMLER ÜZERİNE

Av. Mustafa Alper KÜÇÜKYILMAZ

Türk Ticaret Kanunu madde 15’e göre “Esnaf” ister gezici olsun, ister bir dükkanda veya sokağın belli bir yerinde sabit bulunsun, ekonomik faaliyeti sermayesinden ziyade bedeni çalışmasına dayanan ve geliri Türk Ticaret Kanunu’nun 11. maddenin ikinci fıkrası uyarınca çıkarılan kararnamede gösterilen sınırı aşmayan ve sanat veya ticaretle uğraşan kişidir. 

Esnaf ve sanatkarlar, esnaf ve sanatkar siciline kaydolmakla yükümlüdürler. 5362 Sayılı Kanun’un 67.maddesi gereğince ticaret davalarına bakan asliye hukuk mahkemeleri gözetiminde ve kurulu bulunduğu il idari sınırları içerisinde çalışmak üzere “Esnaf ve Sanatkarlar Sicil Müdürlüğü” kurulur. 

Türk Ticaret Kanunu’nun ticaret siciline ilişkin 24-38.maddelerinin bu kanuna aykırı olmayan hükümleri Esnaf ve Sanatkar Sicil Müdürlüğü hakkında da uygulanır. Esnaf, ticari işletme işletmediğinden tacir sıfatına sahip değildir ve bu nedenle TTK hükümleri kural olarak esnaflara uygulanmaz. Bununla birlikte, Türk Ticaret Kanunu’nda tacirlere ilişkin bazı imkanlardan esnafların da yararlandırılmasının uygun olacağı düşünülmüş ve bu yönde özel bazı düzenlemeler yapılmıştır. 

Ticari İşletmelerde Taşınır Rehni Kanunu'nun kapsamına esnaf ve işletmeleri de girdiğinden, esnaf işletmelerinin bu Kanun hükümleri çerçevesinde rehni mümkündür. 

Ticari işletmesiyle ilgili bir iş veya hizmet görmüş olan tacirin, ücret isteme ve ayrıca yaptığı masraflar ve verdiği avanslar için faiz talep etme hakkının bulunduğu hükme bağlanmıştır. Bu haktan, esnaf, işletmesi ile ilgili olarak başka bir kişiye iş gören veya hizmet veren esnafın da yararlandırılması uygun görülmüştür. 

Kaynakça: 

Aydemir E./Memiş Y./Ruhi, A./Uçakhan, S./Bahadır, Ç.: Hukuk Davaları, Ankara, 2016 

Arkan, S.: Ticari İşletme Hukuku Ankara, 2017. 

Kayar, İ.: Ticari İşletme Hukuku, Ankara, 2018.